شنبه, 04 آذر 1396 ساعت 10:01

بن سلمان، پوتین خاورمیانه ؟

این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)

یوری بارمین (Yury Barmin))

اگر حوادثی که در ریاض اتفاق می افتد، نشانه ای از دوران سلطنت احتمالی شاهزاده محمد بن سلمان بدانیم باید منتظر اتفاقات دیگری تا سال های آینده بود.

به لرزه درآمدن مسند قدرت در عربستان سعودی و استعفای سعد حریری در ریاض به این معنا می تواند باشد که که شاهزاده محمد بن سلمان  خواستار به رسمیت شناختن اقتدار او در داخل و خارج از کشور است. برخی از مفسران او را به دلیل حرکات جسورانه او در تغییر تعادل قدرت در پادشاهی و به دست آوردن «الیگارشی» عربستان سعودی «ولادیمیر پوتین خاورمیانه» نامیده اند. نزدیک شدن روسیه و عربستان سعودی در ماه های اخیر به احتمال زیاد دقیقا به این دلیل است که رئیس جمهور روسیه ولادیمیر پوتین و بن سلمان یک نگرش را دنبال می کنند. هر دو ترجیح می دهند از قدرت سخت برای حل مسائل داخلی و بین المللی استفاده کنند و جهان را سیاه و سفید ببینند.

پادشاه سلمان، در اوایل سال 2015 میلادی بعد از اینکه توسط پدرش به عنوان ولیعهد انتخاب شد سیاست خارجی عربستان سعودی را تبدیل به سیاست خارجی از نوع روسی کرد که یک شخصیت کاملا تهاجمی را نشان می دهد. به نظر می رسد جنگ یمن، محاصره قطر و، در نهایت، نقش عربستان سعودی در تحولات اخیر لبنان، به نظر می رسد که از پوتین اقتباس شده است.

رئیس جمهور روسیه مسلما سیاستمداری است که با مداخله نظامی خود در سوریه و دخالت در سایر جمهوری های شوروی سابق سیاست واقعی realpolitik)) را در دنیای سیاست مُد کرد. عربستان سعودی در منطقه ای که توازن قدرت به طور فزاینده ای در حال تغییر است، نیاز به هشیاری و فعال بودن دارد و به همین دلیل سیاست های رویزیونیستی Revisionist)) (تجدید نظر طلبانه) پوتین با رهبری در ریاض کاملا همخوانی دارد.

علیرغم این که پوتین و سلمان روش مشابهی برای سیاست خارجی دارند، نقطه شروع  آنها تفاوت دارد. پوتین با رهبری خود در برابر چالش های جدی در کشور خود، توانایی اجرای استراتژی بلندمدت چماق و هویج را در اختیار دارد. برای محمد بن سلمان، سياست خارجي به شدت تحت تأثير نياز به قدرت سياسي در داخل کشوراست.

سیاست های روسیه و عربستان سعودی مشابه هستند و نقش رهبر در آنها نقش بسیار مهمی در ساخت کشور دارد. به وجود آوردن تصویری از قدرت در داخل و خارج از کشور عامل تعیین کننده پذیرش و مشروعیت رهبر به حساب می آید. پوتین سال ها برای بهبود تصویر خود در افکار عمومی روسیه تلاش کرد(در حال حاضر میزان قبولیت وی در حدود 80 درصد است.) با توجه به سیاست خارجی وی، چه خوشتان بیاید چه نیاید روسیه کشوری نیست که بتوان آن را نادیده گرفت. به طور فزاینده ای به نظر می رسد که بن سلمان قصد دارد زمینه ای مشابه برای حکومتش ایجاد کند که احتمالا برای دهه ها ادامه دارد.

شکی نیست که هر دو پوتین و بن سلمان افرادی هستند هستند که از سیستم قدرت بسیار قوی برخوردارند. پوتین در دهه 1990 وارد قدرت شد و در طول سال های دهه 2000 موفق شد با الیگارشی متمرد روسی مبارزه کند و به پیروزی برسد. به همین ترتیب، بن سلمان از مزایای سیستم نظام سلطنتی بهره مند بوده و بعد از  پدرش پادشاه سلمان، تخت سلطنت عربستان سعودي منتظر اوست. فرایند سلطنت مبتنی بر خانواده (به حدی که سیستم الیگارشی روسیه نیز بعنوان "خانواده" نامیده می شود) برای شاهزاده سعودی آغاز شده است.

با این حال، اگر بن سلمان از استراتژی پوتین به عنوان یک کتاب راهنما استفاده کند کاملا اشتباه خواهد کرد. شاهزاده جوان با اعمال زور علیه اعضای پر نفوذ خانواده در معادله قدرت، سیستم حکومت مبتنی بر توافق همگانی را از بین می برد، چیزی که اجازه می دهد عربستان سعودی یک تعادل دقیق را حفظ و پادشاهی را برای دهه ها حفظ کند. آنچه که بن سلمان در واقع انجام می دهد این است که سیستم حکومتی را بر اساس قدرت رقابت ناپذیری که یک صفحه از روش پوتین است اجراکند، اما بر خلاف رئیس جمهور روسیه ولیعهد تعادلی را که به پادشاهی در حفظ ثبات  کمک می کند به هم می زند.

شاهزاده سعودی به جای ایجاد یک طبقه نخبگان سلطنتی که بدون قید و شرط به پادشاه وفادار هستند، در حال از حذف افرادی است که ممکن است سهمی در حکومت بخواهند. این نشان دهنده تفاوت کلیدی بین بن سلمان و پوتین است. رئیس جمهور روسیه برداشت درستی از قدرت داخلی دارد و به راحتی حکمرانی می کند. او نظام سیاسی ای را ایجاد کرد که در آن شاخه های "خانواده" در مقابل یکدیگر قرار دارند و به عنوان داور بین آنها عمل می کنند.

در این ساختار قدرت، تمام گروه های سیاسی که در تلاش برای رسیدن به رهبری هستند، رقابت برای جلب توجه و نفع پوتین است. به این ترتیب، بازیگران عرصه قدرت همچنان روی شک و تردید خود تمرکز می کنند و نمی توانند رهبر را به چالش بکشند؛ زیرا زمانی که این هرم قدرت فرو بریزد، همه افراد، از جمله مخالفان، را به پایین می اندازد.  بن سلمان  به دنبال ایجاد یک سیستم بسیار متفاوت است، که اساسا بخش های دیگر در حکومت سعودی ها را تضعیف می کند  تا قدرت خود را بر آنها حفظ کند. با این حال این امر  ثبات را تضمین نمی کند و شاید نتواند رژیم را حفظ کند.

 

 

 

 

 

 

خواندن 168 دفعه

نظر دادن

Make sure you enter all the required information, indicated by an asterisk (*). HTML code is not allowed.

جدیدترین عناوین

نشر مطالب با ذکر نام پایگاه خبری عصر اقتصاد بلامانع است. عصر اقتصاد مسئولیت مطالب از سایر منابع را عهده دار نمی باشد. 1395