یکشنبه, 24 تیر 1397 ساعت 13:55

سوداگران ارز، دولت نمی‌خواهند

این مورد را ارزیابی کنید
(1 رای)

عصراقتصاد: بخش خصوصی، فعالان اقتصادی، اقتصاد آزاد، دخالت دولت.... واژه‌هایی از این‌دست این روزها به‌گونه‌ای در محافل اقتصادی بیان می‌شوند که گویی فعالان اقتصادی در جایگاه شاکی نشسته و در محکمه‌ای به قضاوت خود از سیاست‌های ارزی دولت شکایت برده‌اند.

پس از اعلام تک‌نرخی شدن ارز توسط معاون رئیس‌جمهور صدای فریاد گروهی مدعی درآمد که چه نشسته‌اید که کشتی اقتصاد به گل نشست، صادرات بیچاره شد و بخش خصوصی به فنا رفت. درحالی‌که همین گروهِ به‌اصطلاح فعال اقتصادی سال‌های قبل مدام دم از تعلل دولت در تک‌نرخی شدن ارز و عدم سودآوری صادرات می‌زدند.

اعلام سیاست‌های ارزی دولت در پی جهش نرخ ارز و رشد چند برابری سفته‌بازی و دلالی در بازار ارز، به مذاق برخی صادرکنندگان خوش نیامد و شروع به اعتراض کردند. این اعتراضات که با موجی از منفعت‌طلبی و یکسونگری همراه بود به رشد قیمت‌ها به‌صورت فزاینده در بازار دامن زد. تا جایی که قیمت ارز به بیش از ۲ برابر نرخ خود رسید. این بازار برای صادرکنندگان بازاری مطلوب و خوشایند بود. ارز حاصل از صادرات غیرنفتی در بازار متشنج بسیاری از صادرکنندگان را کامروا کرد. اما این سرخوشی با معرفی سامانه نیما به یاس تبدیل شد. حال نوبت این بود که اعتراضات را به سمت انتقاد از نواقص و ناکارآمدی این سامانه سوق دهند.

دولت که بر کنترل قیمت ارز در بازار آزاد اصراری نداشت با این اقدام توانست حجم ارز وارده به بازار آزاد را کنترل کند. این همان حرکتی بود که صادرکنندگان را بر آن داشت تا دست به دامن برخی نمایندگان مجلس شوند.

برخی نمایندگان مجلس نیز از سر دلسوزی و ناآگاهی به این انتقادات دامن زده و با فراموش کردن مواضع خود پیش از یکسان‌سازی ارز شروع به انتقاد از سیاست‌های ارزی دولت کردند.

اگرچه نماینده مجلس به‌عنوان وکیل ملت اجازه و حق اعتراض به سیاست‌های دولت را دارد اما درجایی که منافع ملی کشور و مردم تحت تأثیر مطامع و زیاده‌خواهی‌های گروهی بازرگان و تاجر که خود را فعال اقتصادی و پشتوانه تولید کشور می‌دانند قرار گیرد از این نمایندگان انتظار می‌رود با درایت و دانش بیشتری اظهارنظر کرده و منافع عمومی مردم را در بلندمدت مدنظر داشته باشند.

تحمیل بازار ثانویه ارز برای عرضه دلارهای حاصل از صادرات محصول این انتقادات بود. مهدی تقوی عضو هیئت‌علمی دانشگاه علامه طباطبایی با اشاره به نادرستی تشکیل بازار ثانویه ارز دراین‌باره گفت: بازار ثانویه مطابق نظریات اقتصادی نیست. اما موضوعی که به‌زعم اکثر کارشناسان و اساتید اقتصادی حرکتی نادرست و برای اقتصاد کشور مضر است موردحمایت برخی نمایندگان مجلس قرار گرفت.

محمدرضا پورابراهیمی رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس یکی از نمایندگانی است که باوجود حضور در جلسات متعدد دولتی و آگاهی از عوامل و دلایل اتخاذ این تصمیمات زبان به انتقاد گشوده و از تشکیل بازار ثانویه ارز که در ایجاد رانت و فساد چند نرخی شدن آن مؤثر است گفته است: سیاست‌های ارزی دولت مناسب نبود و وقتی نرخ ثابت تعیین می‌شود نرخ بازاری هم‌شکل می‌گیرد اما دولت تصور کرد با کتمان بازار آزاد می‌تواند مدیریت کند که این‌طور نیست.

وی افزود: در زمان شوک ارزی باید دو بازار تعریف کنیم که بازار اولیه برای دارو، کالای اساسی و ... باشد و بازار ثانویه بر اساس مکانیزم عرضه و تقاضا برای افزایش صادرات و مدیریت واردات نرخ‌گذاری شود.

پورابراهیمی افزود: بازار ثانویه ارز شکل‌گرفته که امیدواریم به افزایش صادرات و کاهش واردات کمک کند.

وی در ادامه با اشاره به وضعیت بازار و کالاهای اساسی گفت: باید تأمین کالاهای اساسی اولویت اول استان باشد و قاچاق کالاهای اساسی اکنون به چالش کشور تبدیل‌شده و باید مسئولان استان از صادرات کالاهای اساسی جلوگیری کنند.

از سوی دیگر برخی فعالان اقتصادی که توان درک منافع عمومی و ملی را نداشته و مدام بر طبل مضرات ارز ۴۲۰۰ تومانی برای صادرات می‌کوبند، با فشار بر دولت و بانک مرکزی از تحویل ارز حاصل از صادرات به نیما خودداری کرده و تنها به سود پرزرق‌وبرق بازار آزاد فکر می‌کنند. این دلالان شیک ارز که تفاوت چندانی با سوداگران چهارراه استانبول ندارند و تنها در سفرهای خارجی همراهی با دولت را می‌پسندند، در بازار ثانویه ارز به دنبال چند نرخی شدن و رانت و فساد آن بوده و همچنان اقتصاد کشور را با تشنج‌هایی در آینده مواجه می‌کنند.

یکی از اعضای اتاق بازرگانی با تهدید دولت اعلام کرده است: در صورت ورود دولت به بازار ثانویه، صادرکنندگان دست از کار می‌کشند.

وی در ادامه این تهدیدات و مقابله با دولت تأکید کرده است: اگر دولت بخواهد قیمت ارز را به‌صورت مصنوعی و با فشار پایین بیاورد صادرکننده دیگر کار نخواهد کرد و ارزی هم ندارد که به بازار تزریق کند؛ از طرف دیگر چون تقاضا در بازار وجود دارد قیمت ارز افزایش خواهد داشت.

سید رضی حاجی آقامیری به‌عنوان یک فعال اقتصادی گویا از مضرات تشکیل بازار ثانویه ارز کاملاً بی‌خبر است و آن را یکی از گام‌هایی می‌داند که می‌تواند به وضعیت نابسامان بازار ارز کمک کند.

به‌زعم وی ایجاد چنین بازاری به شرطی که دولت در آن ورود نکند و شروع به تعیین قیمت نکند و بگذارد واردکننده و صادرکننده خودشان بر سر هر قیمتی که توافق کردند، معامله را انجام دهند از اقدامات صحیح برای کنترل قیمت ارز است.

این فعال اقتصادی بدهی‌های صادرکنندگان را بر اقتصاد کلان کشور ارجح دانسته و تأکید دارد: صادرکننده باید ارز خود را بفروشد تا بتواند بدهی‌های خود را پرداخت کند و برای صادرات جدید کالا تهیه کند پس هیچ دلیلی ندارد که دولت نگران این باشد که صادرکننده ارز خود را وارد نکند این طبیعت بازار است اما باید شرایطی مهیا شود که عرضه این ارز به بازار طوری باشد که صادرکننده دچار زحمت نشود و بتواند با آرامش و فراغ بال کالای خود را به فروش برساند و سپس برای تهیه کالای جدید و صادرات آن ارز خود را به سامانه نیما و یا واردکننده واگذار کند.

آنچه از این تحرکات جمعی و منفعت طلبانه برمی‌آید نشانه‌هایی از فلج شدن اقتصاد کشور و رشد هزاران برابری قیمت‌ها در آینده نزدیک است. گرچه دولت تمام تلاش خود را برای کنترل قیمت‌ها به کار می‌گیرد اما اجزای دیگر اقتصاد که شامل بخش خصوصی، قانون نویسان مجلس و مجریان عدالت می‌شوند نیز باید در این راه همراه و همفکر دولت بوده و با تفکر بلندمدت راه‌های سودجویی و ثروت‌اندوزی را برای اقلیتی فریادزن ببندند.

خواندن 244 دفعه

نظر دادن

Make sure you enter all the required information, indicated by an asterisk (*). HTML code is not allowed.

جدیدترین عناوین

نشر مطالب با ذکر نام پایگاه خبری عصر اقتصاد بلامانع است. عصر اقتصاد مسئولیت مطالب از سایر منابع را عهده دار نمی باشد. 1395